Raport: chrześcijanie w Zachodniej Europie ciążą ku prawicy

Europa Zachodnia jest dziś jednym z najbardziej zsekularyzowanych regionów świata. Jednocześnie chrześcijanie na Starym Kontynencie ciążą ku prawicy – wynika z raportu instytutu Pew Research Center z Waszyngtonu.

Autorzy raportu zwracają uwagę na kontrast między teorią a praktyką. 9 na 10 mieszkańców Europy zachodniej jest bowiem ochrzczonych, a 71 proc. jest oficjalnie chrześcijanami. Jednak tylko 22 proc. z nich przynajmniej raz w miesiącu chodzi do kościoła. Autorzy analizy tylko tę ostatnią grupę definiują jako „praktykujących chrześcijan”.

Liczba niepraktykujących chrześcijan, nazywanych czasem „chrześcijanami z metryki”, w większości krajów przewyższa liczebnie każdą inną grupę: praktykujących, nieokreślonych wyznaniowo, ateistów czy wyznawców innych religii. Największy odsetek osób niezwiązanych z żadnym Kościołem zanotowano w Holandii (48 proc.); najmniejszy w Irlandii, Włoszech i Portugalii (15 proc.).

Ciążenie ku prawicy

Według badaczy waszyngtońskiego instytutu istnieje korelacja między religijnością, a nastawieniem nacjonalistycznym oraz niechęcią wobec migrantów i religijnych mniejszości. Z kolei osoby niedeklarujące przynależności do określonego wyznania znacznie częściej popierają np. prawo do zawarcia małżeństw jednopłciowych czy legalnej aborcji. Tylko w niektórych krajach także praktykujący chrześcijanie podzielają to nastawienie.

Według autorów raportu religia w Europie zachodniej powiązana jest mocno z nastrojami nacjonalistycznymi. Najsilniejszy tego typu trend badacze odnotowują w krajach tradycyjnie katolickich takich jak Portugalia, Włochy, Irlandia, Hiszpania. Wyjątkiem jest tu protestancka Szwajcaria. Tylko niewiele słabszy jest ten trend w Niemczech, Francji i Austrii. Prawicowe nastawienie praktykujących chrześcijan widać także na przykładzie pytania o kulturalną supremację.

Pod twierdzeniem: „nasz naród nie jest doskonały, ale nasza kultura przewyższa inne kultury” podpisuje się o 21 proc. więcej praktykujących chrześcijan niż osób nieokreślonych wyznaniowo. Dokładnie taka sama różnica występuje między zwolennikami tradycyjnej prawicy i lewicy.

Amerykańscy badacze nie poświęcili uwagi partyjnym preferencjom wśród ankietowanych. Ale w przypadku kontrowersyjnych tematów politycznych, takich jak integracja, narodowa tożsamość, stosunek do uchodźców, muzułmanów czy też żydów, zachodnioeuropejscy chrześcijanie prezentują bardziej konserwatywne poglądy niż bezwyznaniowcy.

Infografik Karte Wie viele Westeuropäer bezeichnen sich als Christen? DEOdestek osób określających się jako chrześcijanie w poszczególnych krajach Europy zachodniej (źródło: Pew Research Center)

Taki trend występuje także w Niemczech, gdzie hierarchowie krytykowani są często przez część wiernych za ich „liberalną” postawę. Chrześcijanie znajdują się także wśród zwolenników prawicowo-populistycznej partii Alternatywa dla Niemiec (AfD). Ustalenia amerykańskich badaczy wyjaśniają, dlaczego w krajach, w których wierni częściej chodzą do kościoła biskupi z rezerwą reagują na apele o przyjmowanie uchodźców ze strony papieża Franciszka.

Katolicy a protestanci

Tendencja do niechęci wobec muzułmanów różni się w zależności od wyznania. Katolicy w tradycyjnie katolickich krajach Europy z zasady bardziej negatywnie traktują muzułmanów niż protestanci w tradycyjnie ewangelickich krajach Europy północnej i północno-zachodniej. Na pytanie czy „powinno zabronić się muzułmańskim kobietom noszenia strojów związanych z przekonaniami religijnymi” twierdząco odpowiedziało 28 proc. katolików i 17 proc. protestantów. Podobnie na pytanie „czy czujesz się jak obcy we własnym kraju ze względu na duży odsetek muzułmanów” twierdząco odpowiedziało 27 proc. katolików i 20 proc. protestantów.

Kilka dni temu papież Franciszek bardzo sceptycznie wypowiedział się na temat sytuacji chrześcijaństwa w zachodnich społeczeństwach. To, co się dzieje przypomina mu „rozbitków, którzy próbują budować sobie tratwę” – powiedział w wywiadzie dla jednej z włoskich gazet. Wymienił przy tym Europę. I na odwrót – „absolutna identyfikacja chrześcijaństwa z zachodnią kulturą ma coraz mniej sensu” – powiedział. Franciszek wyraził przy tym opinię, że chrześcijaństwo przyszłości powinno być bardziej „konkretnie katolickie, uniwersalne i kościelne” a jednocześnie respektować kultury innych kontynentów.

Badanie instytutu Pew Research Center przeprowadzono latem 2017 r. na losowo wybranej grupie 24 tys. osób. Badanie nie uwzględnia Polski.

Autor: Christoph Strack

31.05.2018

Znalezione obrazy dla zapytania logo deutsche welle

Udostępnij Artykuł